Achterhoeker+bouwt+huizen+met+mestblokken
Achtergrond

Achterhoeker bouwt huizen met mestblokken

Ontwerper Martin Grevers uit Eibergen werkt aan een procedé om blokken te maken uit de dikke fractie van mest. Hij wil daarvoor een proefpers ontwikkelen. Doel is met de blokken huizen te bouwen.

'Het is een kostenpost als de dikke fractie van mest verwijderd en gecomposteerd moet worden', doelt Grevers op de fractie die geen of weinig commerciële waarde heeft. De Eibergenaar kwam op het idee om blokken te persen uit de dikke fractie van mest, nadat hij deze had gekocht van melkveehouder Arjan Prinsen in Haarlo. Deze bood de fractie te koop aan als bodemverbeteraar.

Melkveehouders scheiden hun mest in een dikke en dunne fractie. Ze gebruiken de dunne fractie als bemesting. De dikke fractie passen ze toe als strooisel in de ligboxen. Maar niet zelden vormt de afvoer van de dikke fractie een van de kostenposten van de mestbe- of verwerking.

Geurloze grondstof

Volgens de ontwerper is de droge fractie met de nieuwste technieken volledig te ontdoen van fosfaat, kalium en stikstof, die nog in de dikke fractie aanwezig zijn. 'Deze is dan te verhandelen als kostbare meststof. Het restant is een schone, geurloze en iets vochtige, vezelige grondstof', licht Grevers toe.

Zijn idee is om dit tot blokken te persen. Al eerder perste hij voorwerpen van papier-maché. Hij deed al een proef met dikke fractie en een handpers met een druk van 5.000 kilo. Een persing met een druk van 25 ton gaf een minder goed resultaat.

Krimpen

Het droogproces na het persen van het blok is een aandachtspunt, omdat het blok krimpt. De ontwerper toont een geperst blok, waarin een krimpscheur zit. Het drogen moet er ook voor zorgen dat het blok vrij is van ziektekiemen.

Grevers heeft een model in de vorm van een legoblokje ontworpen, waarbij de stenen in elkaar grijpen met twee ronde uitstulpingen, net als bij het speelgoed. Er zitten enkele gaten in om het blok goed te kunnen laten drogen. 'Het blok moet ook maatvast zijn.'

Schaalmodel

De ontwerper laat ook een schaalmodel zien van een prille versie van een pers, die een blok aan vier zijden kan persen. 'Het is nog ontwerpen, tekenen en maken.' Plan is om een apparaat te ontwikkelen om de fractie op grootschalig niveau tot harde blokken te kunnen persen. Een geïnteresseerd bedrijf, dat de pers gaat ontwikkelen, is er nog niet. Ook is er nog niets bekend over de kosten.

Grevers wil geen onnatuurlijke stoffen toevoegen aan de fractie die tot blokken wordt geperst om deze op een later moment nog te kunnen gebruiken als bemesting of om ze te kunnen verbranden zonder dat er schadelijke stoffen vrijkomen. 'De blokken moeten 100 procent schoon zijn. Verbranden gaat heel goed. Het brandt als turf, maar het is niet echt milieuvriendelijk', doelt hij op de uitstoot van CO2.

10.000 euro

De ondernemer krijgt 10.000 euro van de Achterhoekse stichting Pak An voor het ontwikkelen van het procedé. 'We willen de ontwikkeling zelf in de hand houden. Het moet beschermd worden door het aanvragen van een octrooi. Ook willen we het ten goede laten komen aan de Achterhoekse economie en het van daaruit verder ontwikkelen.'

Grevers filosofeert al voorzichtig over veehouders die zelf persen en de blokken aan huis verkopen.

Afwerken met leem

De eindproducten kunnen worden gebruikt om bouwwerken mee te maken. Een muur van blokken gemaakt uit mest is af te werken met bijvoorbeeld een leemlaag. De ontwerper heeft dit al wat uitgeprobeerd. 'Het is een goed isolerende, vochtregulerende en ecologische bouwwijze en ook een verantwoorde verwerking van overbodige meststoffen.' Het leem dient ervoor te zorgen dat de muur waterafstotend is en dat het geheel droog blijft. 'Leem is bovendien milieuvriendelijk.'

Of er belangstelling is om de blokken af te nemen, is nog niet onderzocht. De Achterhoeker denkt de blokken regionaal te kunnen vermarkten voor toepassing als ecologisch bouwmateriaal. Zo draagt dit bij aan de regionale en circulaire economie, die werkt volgens het kringloopprincipe. 'In Ierland zijn torens met koeienmest en stenen gebouwd die na zeshonderd jaar nog strak overeind staan.'

René Luijmes

René Luijmes is redacteur Veehouderij. Hij volgt met name de melkveehouderij en pluimveehouderij.

Contact