%27Het+voelt+goed+biologisch+te+boeren%27
Reportage
© Twan Wiermans

'Het voelt goed biologisch te boeren'

De recente, goed bezochte voorlichtingsbijeenkomsten van Arvalis zijn het beste bewijs dat biologisch boeren in Limburg terrein wint. René Keulen maakte in 2000 de overstap naar een biologisch gerund melkveebedrijf. 'Het voelt goed biologisch te boeren.'

Keulen is er samen met zijn partner Claudia van der Tuijn maar wat gelukkig mee. 'Het is wel extra werk, maar het voelt gewoon goed om op deze verantwoorde manier een bijdrage te leveren aan een betere wereld.'

De vader van René had een melkveebedrijf in Geleen, maar werd uitgekocht door het expanderende DSM dat zijn grond nodig had. De familie Keulen zocht daarop een alternatieve plek om het bedrijf voort te zetten. Die werd in 1968 in Sint Geertruid gevonden. Hier werd het huidige melkveebedrijf met akkerbouw overgenomen.

Het vee wordt met kunstmatige inseminatie gefokt.
Het vee wordt met kunstmatige inseminatie gefokt. © Twan Wiermans

Velen zijn nog extensief bezig, maar het gebruik van bestrijdingsmiddelen stopt ooit

René Keulen, biologische melkveehouder in Sint Geertruid

René wilde altijd al boer worden en nam het bedrijf in 1997 van zijn vader over. Twee jaar later startte hij de omschakeling naar biologisch boeren. Hiervoor werd hij in 2000 gecertificeerd. Sindsdien wordt op De Koeberg uitsluitend biologisch gewerkt. Met 65 melkkoeien, veertig stuks jongvee voor de melk- en vleesproductie en de verbouw van mais en graan als (kracht)voer voor de koeien.

Liefde voor dieren

Keulen vond na zijn scheiding in Van der Tuijn een nieuwe partner. Zij stopte met haar baan als grafische vormgever en werkt sinds drie en een half jaar mee in het bedrijf. Hier deelt ze de liefde van Keulen voor hun dieren, die ze met naam en toenaam kennen.

'Toen ik het bedrijf van mijn vader overnam, had ik naast het melkvee ook al een geitenhouderij met kaasmakerij. Geitenkaas was toen al een gewild product bij de voedingsbewuste consument', zegt Keulen. 'De vraag naar biologische zuivelproducten werd steeds groter en biologisch boeren werd door de overheid gestimuleerd. Dat was de reden dat we met zes boeren tegelijk in Zuid-Limburg zijn omgeschakeld. In 2008 is er een nieuwe potstal voor de koeien gebouwd, de geitentak is toen gestopt.'

Geen kunstmest

Het grote verschil tussen een biologisch bedrijf als De Koeberg en de traditionele agrarische bedrijfsvoering, is het extensieve karakter. 'De meeste collega's zijn nog intensief bezig, maar het gebruik van bestrijdingsmiddelen houdt een keer op en je mag ook geen kunstmest meer gebruiken. Bij biologisch boeren staat verder de diergezondheid voorop', vertelt de melkveehouder.

'Er is de verplichte weidegang van koeien en kalveren en we waken voor overbezetting in de stallen. Ook zijn wij terughoudend met het gebruik van antibiotica. Die worden bijvoorbeeld alleen gebruikt als een kalf met een keizersnede wordt geboren. Want dat is nodig voor een goed en snel herstel van de koe.'

De melkveehouders met hun hond Cuca in de stal.
De melkveehouders met hun hond Cuca in de stal. © Twan Wiermans

Kalf bij koe

Een ander biologisch aspect is dat de kalveren de eerste twee maanden na hun geboorte bij de moeder blijven. Ze lopen overal met hun moeder mee, ook als die gemolken wordt. 'Het is belangrijk om de kalvereb veel aandacht te geven, anders worden het later heel schrikachtige dieren', aldus Keulen.

'Het jongvee wordt na twee maanden van de moeder gescheiden, maar de kalveren worden pas na ruim twee jaar melkkoeien. Ze zijn dan wel een stuk relaxter dan de meeste oudere koeien. Het hoort bij biologisch boeren, vinden wij. Al heeft het voor- en nadelen', zegt hij.

'Marianne Thieme vindt bijvoorbeeld dat alle kalveren bij de moeder moeten blijven, maar dat kun je niet verplichten. Je moet erop zijn ingericht en het betekent extra werk. Je moet erachter staan. De stierkalveren halen wij wel meteen na de geboorte bij de moeder weg en voeren we melk met de emmer.'

Toerismetak

Om extra inkomsten te genereren en efficiënt met de beschikbare ruimten op de boerderij om te gaan, worden volgend jaar de nu leegstaande monumentale boerderijgedeeltes verbouwd tot appartementen voor toeristen. Vakantiewoningen nemen dan de plek in waar vroeger koeien, varkens en geiten stonden. De vergunning voor de eerste vijf appartementen is inmiddels in aantocht.

Vijf is voorlopig genoeg, vinden Keulen en Van der Tuijn. 'Laten we die eerst maar eens aan het draaien krijgen, dan zien we daarna wel weer verder.'

Excursies

Die nieuwe toerismetak in hun agrarische bedrijf past prima bij de excursies die de veehouders nu al houden op de boerderij. Tijdens deze rondleidingen laten zij zien wat biologisch boeren inhoudt. Daar zullen de vaste gasten straks graag bij aansluiten.

Ook komen er al regelmatig kleuterklassen op bezoek. 'Het is belangrijk dat kinderen weten waar onze voeding vandaan komt', zegt Van der Tuijn. 'Het is tegelijkertijd goede public relations voor ons en de agrarische sector. Mensen zien vaak alleen maar de buitenkant van een boerenbedrijf en zien nu ook eens de binnenkant.'

'Fokken blijft gokken'
Het vermijden van bestrijdingsmiddelen en kunstmest in de akkerbouw, het voorop stellen van het dierenwelzijn, de verplichte weidegang van koeien en kalveren, het voorkomen van overbezetting in de stallen en terughoudendheid in het gebruik van antibiotica horen bij biologisch boeren. Maar ook het biologisch fokken van het vee hoort erbij. Bij De Koeberg gebeurt dat met een driewegkruising van drie typen koeien. René Keulen maakt bij het fokken geen gebruik van dekstieren maar van kunstmatige inseminatie via de Stichting Biologische Veeverbetering. 'Wij bioboeren zijn best eigenwijs', zegt hij. 'Ik zie dan ook meer in fokken in de eigen bewezen bloedlijn. Dat gaat minder snel, maar levert wel kwaliteit. Maar fokken blijft hoe dan ook gokken. Je moet het eindresultaat over een langere periode van bijvoorbeeld dertig jaar zien. Wij insemineren de koeien het hele jaar door, waardoor er bij het kalven geen pieken zijn. Dat zorgt voor een evenwichtige bedrijfsvoering en een stabiel leveringspatroon richting Campina.'

Weer

  • Woensdag
    5° / 0°
    20 %
  • Donderdag
    5° / 0°
    10 %
  • Vrijdag
    6° / 1°
    10 %
Meer weer
@nieuweoogst.nu