Dictus+is+specialist+in+boomzaad+en+plugplanten
Reportage
© Peter van Houweling

Dictus is specialist in boomzaad en plugplanten

Terwijl de productie en de afzet van de behandelde boomzaden en plugplanten groeiden, vroeg een ingewikkelde en tijdrovende bedrijfsverplaatsing alle aandacht van kwekers Niels en Cindy Dictus uit Rijsbergen.

Het bedrijf Tenax Tree-Plugs & Seeds van Niels en Cindy Dictus ligt twee jaar in het buitengebied van Rijsbergen. Het oude bedrijf lag aan de rand van het dorp. Uitbreiding was daar niet mogelijk.

Bovendien wilde een projectontwikkelaar daar landgoederen oprichten. Hij deed een bod op het bedrijf van Dictus, maar die ging daar niet mee akkoord. Hij draaide de rollen om en stapte zelf naar gemeente Zundert met een plan om twee bouwblokken te realiseren op de kwekerij.

Provincie

De gemeente zag dat wel zitten. Maar provincie Noord-Brabant moest ook toestemming geven. Dictus betrok de provincie daarom van begin af aan bij het plan. 'Dien het zo maar in', zei de vertegenwoordiger van de provincie. 'We zijn er nu bijna', dacht Niels Dictus.

De behandeling van boomzaden is mijn kindje en dat is wat ik het liefst doe

Niels Dictus, eigenaar Tenax Tree-Plugs & Seeds in Rijsbergen

Maar dat pakte anders uit. Overal gingen rode strepen door. 'We konden helemaal opnieuw beginnen', moppert de ondernemer. Het traject vrat tijd. Het vergde in totaal vijf jaar. De daaropvolgende verkoop ging boven verwachting. 'Waar we het bangst voor waren, ging het makkelijkst.'

Risico

De huidige locatie was niet de eerste keus. Dictus zocht een grotere locatie, maar met de optie om grond bij te kopen, koos hij er toch voor. De buurman wilde wel verkopen als Dictus voor vervangende grond zorgde. Dat lukte. 'We hebben een risico genomen door hier alvast te beginnen zonder de zekerheid dat we grond hiernaast konden bijkopen.'

Ondertussen groeide het bedrijf door. Dictus heeft zeven locaties om die groei mogelijk te maken, maar hij wil terug naar twee locaties. De huidige locatie met 3 hectare containerveld in plastic tunnels is volop in ontwikkeling. De Rijsbergenaar heeft dringend behoefte aan een grotere loods. 'We kunnen op deze locatie nog steeds niet fatsoenlijk werken. Hierdoor hebben we op bepaalde gebieden stilgestaan.' De bouw van de loods begint in januari.

Het schonen van zaden gebeurt nog in een zeecontainer.
Het schonen van zaden gebeurt nog in een zeecontainer. © Peter van Houweling

Vergunningen

Het was voor Dictus 'een grote opluchting' dat alle vergunningen binnen zijn. Want eerst koste het hele traject met de provincie veel tijd en energie. Daarna liep het krijgen van vergunningen voor de huidige locatie ook niet soepel. Vooral niet toen het leek of er iets van archeologische waarde in een grondmonster zat. Gelukkig voor de ondernemer liep dat met een sisser af. 'Ik snap dat regels er niet voor niets zijn', zegt hij. Maar de manier waarop overheden ermee omgaan, frustreert hem mateloos. 'Denk toch eens praktischer en kom eens uit die luie stoel.'

Het bedrijf van Dictus heeft twee hoofdtakken: behandelde boomzaden en geteelde plugplanten. Qua omzet liggen ze dicht bij elkaar in de buurt, maar de ondernemer is het meest gehecht aan de meest specialistische tak: de behandeling van boomzaden. 'Dat is mijn kindje, dat is wat ik het liefst doe. In Europa is geen bedrijf die dat doet zoals wij.'

Vader

Zijn vader zette hem op dat spoor. 'Kwekers hebben daar zelf geen tijd en kennis meer voor', hield hij zijn zoon voor. In zijn schooltijd begon hij ermee. Hij oriënteerde zich bij gespecialiseerde bedrijven in heel Europa, 'om het geheim van de smid te zien'. Hij sloeg het advies van zijn vader in de wind om ook in de Verenigde Staten te gaan kijken, waar de meeste kennis is van zaadbehandeling. 'Ik was jong en dacht het al wel te weten.'

Dictus ging drie dagen bij een kweker werken en begon twee dagen voor zichzelf met behandeling van boomzaden. Dat laatste ging niet vanzelf. 'Toen heb ik zwarte sneeuw gezien. Ik ging bij kwekers vertellen dat ik het beter kon dan zij en tegelijk dat ik duurder was. Dat snapten ze niet.'

Alle zeilen bijzetten

De Rijsbergenaar overwoog de handdoek in de ring te gooien. 'Houd vol', adviseerde zijn vader hem. 'Als er maar eerst één teler is die het gelooft, dan volgen er meer.' Daarop ging de ondernemer bij kwekers langs met het aanbod om het resultaat van 1 kilo behandeld gratis zaad te vergelijken met het zaad dat ze zelf gebruiken. De kwekers zagen het verschil en bestelden toen ineens maar alles. Dictus moest toen alle zeilen bijzetten om die grote sprongen te kunnen maken.

Inmiddels is de groei in de afzet van behandelde boomzaden redelijk stabiel, maar de ondernemer verwacht wel nieuwe groei buiten het huidige afzetgebied, de Zundertse boomteeltregio.

Logische stap

De teelt van de gekiemde plantjes in plugs was voor de Rijsbergenaar 'een logische stap'. Het mooiste daarvan vindt hij het moment dat de kiemplantjes uit de behandelde zaden boven de grond komen. Gelijkmatig en vitaal. 'Mooi dat moeder natuur zo in elkaar zit.'

De teelt in plugs was een logische stap.
De teelt in plugs was een logische stap. © Peter van Houweling

Zaden en plugs
Tenax Tree-Plugs & Seeds in Rijsbergen levert plugplanten en behandelde boomzaden. Het bedrijf is gespecialiseerd in de behandeling van boomzaden met water en temperatuur met als doel dat die zaden bij boomkwekers vanaf de eerste dag uniform en vitaal opgroeien. Dat is belangrijk, omdat de kwaliteit van de zaden divers is. Ze worden niet geoogst van in kassen gekweekte planten, maar geraapt in bos- en natuurgebieden. Daardoor verschilt de kwaliteit per jaar. Eigenaar Niels Dictus heeft een groot netwerk van verzamelaars in Europa en de Verenigde Staten. Een cruciaal onderdeel van de behandeling is het opheffen van de kiemrust. Bij sommige zaden duurt de kiemrust in de natuur anderhalf tot twee jaar, andere zaden kiemen binnen 24 uur. Het behandelen is niet alleen specialistisch, maar ook arbeidsintensief. De ondernemer noemt als voorbeeld de behandeling van 5 ton beukennootjes, allemaal in zakjes van 5 kilo, die elke twee weken moeten worden omgezet.

Weer

  • Zondag
    5° / 0°
    60 %
  • Maandag
    7° / 3°
    40 %
  • Dinsdag
    7° / 4°
    20 %
Meer weer